Ondernemerschap is maakbaar

Onderzoek Roland Berger en IESE aan Innovatieplatform aangeboden

Amsterdam, woensdag 2 december 2009 – Ondanks het grote bewustzijn in Europa dat ondernemerschap cruciaal is voor de kenniseconomie, is er nog weinig gepubliceerd over hoe we dat moeten stimuleren. Roland Berger Strategy Consultants overhandigt vandaag concrete aanbevelingen aan het Innovatieplatform voor het vergroten van de slagingskans van ondernemerschap in Europa. Een belangrijke boodschap luidt: geboren ondernemers bestaan niet. Het is een vak dat je kunt leren van met name collega-ondernemers in kleinschalige, gerichte netwerken.

Om een antwoord te kunnen geven op de vraag hoe we in Europa ondernemerschap kunnen bevorderen, analyseerde Roland Berger een grote hoeveelheid data beschikbaar bij twee zeer succesvolle Europese ondernemerschapsmodules: één aan de TU Delft en één van de IESE Business School van Barcelona. Benno van Dongen, partner bij Roland Berger en verantwoordelijk voor de studie: “Deze voorbeelden zijn niet alleen Europese rolmodellen, maar bestaan ook al dusdanig lang dat ze een rijke schat aan informatie bieden om verbanden te kunnen leggen tussen deelname aan de opleiding en mate van succes in de ondernemingen die de studenten later zijn gestart. Van de deelnemers aan de TU Delft heeft meer dan 60% een bedrijf opgericht of hier een poging toe gedaan.”

Hieronder volgt een drietal concrete aanbevelingen aan respectievelijk kennisinstellingen, startende ondernemers en grote bedrijven. Het volledige rapport met meer aanbevelingen is vanaf vandaag te downloaden van www.rolandberger.nl.

1. Maak ondernemerschap een integraal onderdeel van opleidingen: het slagen van start-ups hangt af van de kennis en persoonlijke vaardigheden van de ondernemers erachter. Hoewel ondernemerschap ook een kwestie is van ambitie en doorzettingsvermogen, zijn de benodigde vaardigheden en inzichten aan te leren. Ondernemerschap bevorder je dus door het als vak te doceren. “Want,” zegt Van Dongen, “als je meer kennis hebt opgebouwd, durf je ook ambitieuzer te zijn en dat leidt dan weer tot grotere successen.”

2. Bouw ‘ecosystemen’, hechte netwerken, om je bedrijf heen op basis van onderling vertrouwen. Dat zet meer zoden aan de dijk dan oeverloos visitekaartjes uitwisselen op recepties. Ecosystemen zorgen ervoor dat ondernemers beter en sneller hun ideeën kunnen omzetten in winstgevende diensten. Meer en sterkere Europese ecosystemen leiden tot meer start-ups met betere prestaties;

3. Bied als grote onderneming je vitale kennis en ervaring aan startende ondernemers aan en profiteer van het product of de dienst van de start-up door actief te participeren in de ecosystemen van de ondernemers.

Ondernemen doe je samen
 “Samenwerking speelt een cruciale rol,” zegt Van Dongen, die zelf aan de wieg stond van het Netwerk Jonge Ondernemers (NJO) in Delft dat begin volgend jaar zijn 12,5-jarig bestaan viert.“We moeten dan ook af van het idee dat ondernemers uitzonderlijke individuen zijn die een bedrijfje starten vanuit een zolderkamer en in hun eentje tot een imperium uitbouwen.” De sleutel tot het bespoedigen van kennisintensief ondernemerschap ligt in de samenwerking tussen ondernemers onderling en samenwerking met grote bedrijven. Van Dongen: “De meest succesvolle ondernemers blijken in staat om een soort ecosysteem om zich heen te bouwen van een beperkt aantal krachtige partners met een groot onderling vertrouwen.”

Door een dergelijke community te creëren, kan een onderneming sneller groeien, zo blijkt uit het onderzoek. “Dit vergt ook een andere houding van ondernemers. Zij moeten hun ideeën vroeger durven delen en zich realiseren dat een goed idee voor een nieuw product an sich niks is. Pas met een goed doordacht businessmodel krijgt het waarde,” aldus van Dongen.

Beter jonge honden dan grijze raadsheren
Zeker voor studenten blijkt het vaak moeilijk om in termen van miljoenen te denken in plaats van duizenden. Van Dongen: “Zij hebben nog een studentikoze levensstandaard, dan zie je een miljoen anders. Het betrekken van ervaren ondernemers bij het starten van een nieuw bedrijf is daarom erg belangrijk. Door de input van ervaren ondernemers wordt vaak al in een vroeg stadium groter gedacht, wat de kans van slagen vergroot.” Ervaren ondernemers zijn overigens niet altijd gepensioneerd. Uit de studie blijkt dat het vooral goed werkt als het gaat om kort op elkaar volgende generaties. “Dat is een aardig inzicht, vooral in het licht van de wijze, grijze coaches waar vaak eerder naar wordt gegrepen.”

Over het onderzoek
Het rapport ‘For Entrepreneurs, by Entrepreneurs: how Europe can successfully stimulate knowledge-intensive start-ups’ is gebaseerd op diepgaand onderzoek rond twee zeer succesvolle Europese opleidingen: de collegereeks ‘Writing a Business Plan’ aan de TU Delft in Nederland (i.s.m. YES Delft) en het ‘Executive MBA and Global Executive MBA program’ op de IESE Business School in Barcelona. Voor het onderzoek zijn 1000 deelnemers en ondernemers ondervraagd die deze programma’s in de afgelopen jaren hebben voortgebracht. Beide opleidingen bestaan inmiddels dermate lang dat er een rijke hoeveelheid data bestudeerd kon worden. Het onderzoek bestond uit een enquête onder de 1000 deelnemers, vijf workshops met deelnemers van beide programma’s, interviews met ondernemers, grote bedrijven en vertegenwoordigers van de overheid, alsmede een literatuurstudie.